Menu

شفقت ورزی به خود

از نظر روانشناسی شفقت یعنی اینکه ما به درد و رنجی که میکشیم توجه کنیم و سعیمون بر این باشه که از شدت اون درد و رنج کم کنیم. در شفقت، ما نگاه انتقادآمیز، سرزنشگر و قضاوتگر نداریم. طبیعیه که در دنیای واقعی، ما نمیتونیم جلوی وقوع خیلی از اتفاقات رو بگیریم ولی میتونیم با خودمون مهربون باشیم و بپذیریم که اتفاق ناخوشایندی برامون رخ داده و برای کم کردن شدت ناملایمات تلاش کنیم. شفقت به خود یا خود دوست داشتن میتونه یکی از عوامل مهم در سلامت روانی هر شخصی باشه. شفقت به خود یعنی اینکه ما چقدر به خودمون علاقمند هستیم و دید و نگاه مثبت به خودمون در چه حد هست.

یکی از عواملی که مانع دید و احساس مثبت به خودمون میشه خود سرزنشگریه، که عوامل زیادی هم در شکل گیری این رفتار تاثیر دارند. مثلا ایتکه فکر کنیم همه کارها رو باید درست و کامل و بدون نقص انجام بدیم. یا اینکه مسوولیت تمام کارها و مسایل رو به دوش بکشیم و نگاهی نقادانه و قضاوتگر نسبت به خودمون داشته باشیم و به اصطلاح کمالگرا باشیم. خودمون رو وقتی ارزشمند بدونیم که همه کارها رو به درستی انجام بدیم. وقتی از خودمون راضی هستیم که بهترین شخص در اون حوزه باشیم. تنبلی و وقت تلف کردن برامون گناهی نابخشودنی باشه. نتیجه این وضعیت این خواهد بود که ما هیچوقت از زندگی راضی نمیشیم و مرتب در حال تغییر شرایط موجود هستیم و البته هیچ ارزشی هم برای تلاشهامون قایل نمیشیم و فقط منتظر نتیجه هستیم. حالا اینجا شفقت کاری که میکنه اینه که ما برای تلاشهامون فارغ از نتیجه ای که خواهد داشت ارزش قایل بشیم و سخن آخر اینکه خودمون را با دیگران مقایسه نکنیم. چون اونها در یک یا دو زمینه از ما بهتر هستند نه در همه زمینه ها.

یکی دیگه از عواملی که باعث میشه نسبت به خودمون نامهربون باشیم اینه که ما بخاطر اشتباهاتی که انجام دادیم خودمون رو نبخشیم و حسابی عزت نفسمون بابت این قضیه آسیب ببینه. اینکه بخاطر رخ دادن اون اتفاق بد یا شکست فقط خودمون رو مقصر بدونیم و به عوامل دیگه توجه نکنیم. این رو باید بدونیم که اشتباه کردن جزیی از ویژگیهای انسانه و ما هم از این مورد مبرا نیستیم. باید این رو هم بدونیم که خداوند بنده هاش رو در صورت توبه واقعی، میبخشه. پس بخشش چیز غیر باوری نیست.

حالا میخوام در رابطه با قدردانی کردن از خودمون براتون بگم. توصیه میشه زمانی رو به تحسین کردن خودتون اختصاص بدید و بابت کارهای مثبت و ارزنده ای که انجام دادید از خودتون قدردانی کنید. از خودتون به خاطر سختیهایی که تحمل کردید، به خاطر بی محبتی و بی مهریهایی که دیدید دلجویی کنید. کارها و فعالیتهایی رو که دوست دارید انحام بدید. مثلا من قبل از کرونا به سفر میرفتم. الان هم حدود ۴ ماهه که هر جمعه با چند نفر از دوستان مشغول تهرانگردی هستم و به پارکها، کاخها و موزه ­ها میریم.

حضور در زمان حال یکی از مواردیه که میتونه حالمون رو بهتر کنه. یعنی اینکه در لحظه ای که هستیم و فعالیتی که داریم راضی باشیم و به گذشته و آینده فکر نکنیم. مثلا اگر به پارک رفتیم به جای اینکه ذهنمون رو معطوف به نکات منفی کنیم مثل گرم بودن یا سرد بودن هوا سعی کنیم از زیباییهای طبیعت لذت ببریم. یا اگر در مهمونی هستیم، دیگران رو مورد قضاوت قرار ندیم و سعی کنیم از هم نشینی با اونها لذت ببریم.

تصویرسازی ذهنی کمک کننده خوبی برای روح و روانمون هست. تمرینات آرامسازی و ریلکسیشن میتونه باعث کاهش فشار روانی بشه. اینکه محیط آروم و ساکتی رو انتخاب کنیم  و نفسی عمیق بکشیم و سعی کنیم بدنمون رو در حالت آروم قرار بدیم. خاطره ای از کسی که نسبت بهمون شفقت داشته رو به یاد بیاریم و بعد کم کم به جزییات توجه کنیم. مثلا ویژگیهای ظاهری اون شخص. اگه چنین خاطره ای رو به یاد نمیاریم خودمون در ذهنمون تصویری مهرآمیز بسازیم بعد کم کم اون تصویر از ذهن بیرون میره و ما حالمون خوب میشه. شفقت به خود میتونه باعث افزایش عزت نفس ما بشه. چون ما بجای اینکه از خودمون ایراد گرفته و خودمون رو سرزنش کنیم مثل یک عاشق از خود مراقبت میکنیم. همچنین شفقت ورزی به خود باعث کاهش اضطراب و افسردگی میشه و فرد حس بهتری نسبت به خودش پیدا میکنه. وقتی ما شفقت ورزی به خودمون رو تقویت کنیم نسبت به دیگران هم مهربونتر شده و کمتر اونها رو قضاوت میکنیم و روابط بین فردیمون هم بهتر میشه. کلام آخر اینکه تمامی این تمرینات با تکرار و تکرار نتیجه بخش خواهند بود. موفق باشید.

متن نوشته”خودم را دوست دارم” را نیز ببینید.

مقاله “احساس ارزشمندی” را بخوانید.

‏‏

مطالب مرتبط

4 پاسخ به “شفقت ورزی به خود”

  1. فریبا نبی زاده گفت:

    سلام خوب نوشتید موفق باشید.

  2. معصومه اسماعیلی گفت:

    خوب بود فقط کاش فاصله بین ماراگرافها را بیشتر کنین👍👍

  3. ممنون. به نکته خوبی اشاره کردید . فکر کنم هنوز این قابلیت در سایت نیست. باید بررسی کنم.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *